• Pzt-Cum 9:00-17:40
  • 0380 524 08 00
  • Nusrettin mahallesi 219. Sokak No-18 Merkez / DÜZCE

Otizm Nedir?

Anasayfa / Bilgi Merkezi / Otizm Nedir?

Otizm Nedir?

Otizm Nedir?

Otizm, yaşamın ilk üç yılı içinde kendini gösteren ve yaşam boyu devam eden, duygusal ve sosyal ilişkilerde kısıtlılık, dil gelişiminde gecikme ve problemler, tekrarlayıcı davranış ve kısıtlı ilgi alanları ile karakterize olup beyindeki kimyasal dengelerin farklılığıyla ortaya çıktığı düşünülen karmaşık gelişimsel bir bozukluktur. Bilim adamları otizmi bir hastalık değil farklı bir gelişim olarak görmektedirler.

Otizmli her bireyin kendine özgü güçlü yanları ve zorlandıkları alanlar olabilir ve otizm her çocukta farklı seyredebilir. Bu seyri ise genetik ve çevresel faktörler etkiler. Bazı otistik gelişen çocuklar belirli alanlara ilgi yönelttiklerinde yüksek başarı gösterebilirler.

Otizmin tüm belirtileri giderici kesin bir tedavisi yoktur fakat davranışçı terapiler, özel eğitim desteği ve ayrıca çocuklara ve ebeveynlere yardımcı olmak için oluşturulan destek programları otizmli çocuklar ve ailelerinin hayatlarını oldukça kolaylaştırmaktadır.

 

Otizme NSebep Olur?


Otizmin nedeni henüz tam olarak tespit edilememiştir. Otizmin tek bir nedeni yoktur. Pek çok nedeni olduğu artık bilinmekte ve hala da araştırmalara devam edilmektedir. Nörolojik açıdan incelendiğinde otistik bireylerde beyin hücrelerinin farklı çalıştığı gözlenmiştir. Hücreler arasında mesaj taşıyan kimyasal ileticilerde eksiklik yada fazlalık olduğu düşünülmektedir. Bunun yanında doğum öncesinde annedeki duygusal karmaşa, korku, panik ve ruhsal sorunlar ve doğum sonrasında ise bebeğin aşırı ihmal edilmesi ve yalnız bırakılması gibi travmalara yol açabilecek çevresel faktörler de otizmi tetikleyebilir. Bazı genetik hastalıklar da otizme yol açabilir.

 

Otizmde Erken Tanı


Otizm ilk bebeklik çağlarından itibaren özellikle 0-3 yaş arasında gözlenebilir belirtilere sahip gelişimsel bir bozukluk olduğundan dolayı erken tanı hayat kurtarıcı bir öneme sahiptir.

Çünkü yaşamın ilk beş yılı beyin gelişiminin en hızlı olduğu dönemdir. Bu gelişimsel özellik de çocuğun öğrenme yeteneğini doğrudan etkilemektedir. Hem otizmin sebepleri arasında olan sinir hücreleri arasında kurulan sayıca ve nitelik açısından yetersiz bağlantıları güçlendirmek hem de karakteristik davranışsal belirtileri ortadan kaldırmak amacıyla bu verimli dönemi eğitim alarak değerlendirmek otizmde iyileşme ve gelişme sağlamak açısından oldukça önemlidir.

Yapılan bilimsel araştırmalar yaşam boyu süregelen bir rahatsızlık olsa da erken tanı ve uygun özel eğitim programlarıyla çocuklarda otizm semptonlarının %70 oranında azalmalar gösterebileceğini ve olumlu yönde gelişmeler olduğunu göstermektedir.

Ebeveynler çocuklarında ilk 15 aya kadar göz kontağı kurmama, taklit etmeme, yüz ifadesinin donukluğu, olağandışı motor bulgular ve özellikle ebeveyne karşı tepkisizlik gibi belirtilerden şüphelendiği zaman vakit kaybetmeden çocuk ve ergen psikiyatrisi uzmanlarına danışmalıdır.

 

Otizm Belirtileri


Otizm özelliklerine bakıldığında sosyal etkileşim, iletişim, sınırlı ve yineleyici davranış ve ilgiler şeklinde üç grupta toplandığı ve bu gruplarda belirgin eksiklikler olduğu görülmektedir.

  • Kendisiyle iletişim kuran insanlara nadiren gülümseme
  • Göz teması kurmama ve yüz ifadesi eksikliği
  • Ses çıkarmada gecikme veya çok az ses çıkarma
  • Dikkati nadiren çevredeki olay ve nesnelere yöneltme
  • İsmine tepki vermeme ya da zaman zaman konuşulanı duymuyor gibi görünme
  • Taklit davranışının yetersizliği
  • Karşılıklı sosyal ya da duygusal ilişki kurmada zorlanma
  • İletişim başlatmakta isteksizlik
  • Aynılığın korunması için ısrar etme ve değişikliklere karşı direnç gösterme
  • Belirli nesnelere takılıp onlarla aynı biçimde oynama
  • Gelişim özelliklerine uygun hayal gücü gerektiren oyunları oynamada güçlük
  • Tekdüze konuşma ve cümlelerde uygun olmayan kelime kullanımı
  • Dil kavramaya dayalı basit şaka, soru ve emirleri anlayamama
  • Ellerini çırpmak, ileri geri sallanmak veya parmaklarını şıklatmak gibi tekrar eden hareketler yapma
  • Kucaklamak ya da kaldırmak istediğinizde size doğru uzanmaması
  • Yuvarlanma, emekleme gibi hareketler açısından motor gelişim geriliği

 

Otizmin Erken Belirtileri


Doğumdan 6. Aya Kadar:

  • Fiziksel görünüm normaldir.
  • Kolaylıkla huzursuzlanabilir.
  • Nesneleri almak için uzanmaz.
  • Gülümseme yok ya da azdır.
  • Göz kontağı yok ya da azdır.

6-12 Ay Arası:

  • Kucaklama hareketi yoktur.
  • Anne babaya karşı ilgisizdir.
  • Basit sosyal oyunları oynayamaz.
  • Motor gelişimi gecikmiştir.
  • Katı yiyecekleri çiğneyemeyebilir.

24-36 Ay Arası:

  • Gelişimde bazı ilerlemeler görülse de kişilerarası ilişki ve ilgiler sınırlıdır.
  • Göz kontağı sınırlıdır.
  • Nesnelerle ilişki koklama ya da yalama şeklindedir.
  • Çevreye ve ebeveynlere karşı ilgisizdir.

48-54 Ay Arası:

  • Genellikle konuşmada ekolali gözlenir.
  • Monoton fısıltı ya da bağırarak konuşma gibi farklı konuşma özellikleri vardır.
  • Değişikliklere karşı tepkilidir.
  • Göz kontağı sınırlıdır.
  • Çevreye ilgi sınırlıdır.
  • Davranış problemleri görülmeye başlanabilir.
  • Kendi kendini uyarıcı davranışları vardır.